Jak działa estoński CIT
Ryczałt od dochodów spółek przesuwa moment opodatkowania na chwilę wypłaty zysku lub dokonania wydatku, który przepisy traktują jak ukrytą wypłatę. Dopóki zysk zostaje w spółce i jest reinwestowany, CIT się nie płaci. Przy wypłacie dywidendy wspólnik może odliczyć od swojego PIT część podatku zapłaconego przez spółkę, dzięki czemu łączne obciążenie bywa niższe niż przy CIT na zasadach ogólnych.
Warunki wejścia
- wspólnikami mogą być wyłącznie osoby fizyczne,
- spółka musi zatrudniać określoną liczbę osób (na umowę o pracę lub inne umowy spełniające warunki ustawy),
- przychody pasywne (m.in. z odsetek, najmu, praw majątkowych) nie mogą przekraczać ustawowego limitu,
- spółka nie może posiadać udziałów w innych spółkach,
- przy wyborze ryczałtu trzeba zamknąć księgi i rozliczyć tzw. dochód z tytułu zmiany opodatkowania.
Kiedy się opłaca
Estoński CIT jest najkorzystniejszy dla spółek, które większość zysku reinwestują – w rozwój, sprzęt, zapasy – i wypłacają wspólnikom niewielką część. Opłaca się też spółkom, które i tak płacą wspólnikom dywidendę, bo łączne obciążenie przy wypłacie bywa niższe. Ogromnym plusem jest uproszczenie: brak różnic przejściowych, brak zaliczek w trakcie roku.
Kiedy się nie opłaca
- gdy wspólnicy potrzebują co miesiąc wypłacać większość zysku,
- gdy wiele wydatków ma charakter mieszany (samochody, nieruchomości wykorzystywane przez wspólników) – mogą zostać uznane za ukryte zyski,
- gdy spółka planuje wejście inwestora będącego osobą prawną albo budowę grupy kapitałowej,
- gdy spółka ma straty z lat ubiegłych, których rozliczenie byłoby korzystne.
Ukryte zyski – największe ryzyko
Przepisy traktują jako ukryte zyski m.in. świadczenia na rzecz wspólników i podmiotów z nimi powiązanych, które nie mają charakteru rynkowego – np. korzystanie przez wspólnika z mieszkania spółki, nierynkowe pożyczki, wydatki na cele prywatne. Od takich wydatków płaci się ryczałt tak jak od wypłaty zysku. Dlatego księgowość spółki na estońskim CIT wymaga stałej kontroli – tu nadzór doradcy jest szczególnie przydatny.
Jak to policzyć
Porównujemy łączne obciążenie (spółka + wspólnik) w obu systemach dla Twoich planów: ile zysku zostaje w spółce, ile i kiedy będzie wypłacane, jakie są wydatki mieszane. Dopiero na tej podstawie rekomendujemy wejście w ryczałt albo pozostanie przy CIT na zasadach ogólnych.
Artykuł ma charakter informacyjny i opisuje stan prawny na dzień publikacji. Nie zastępuje porady podatkowej w indywidualnej sprawie.

